Epitafium: Joka własciwie Michał Marten (ur. 12 maja 1977 - zm. 2 maja 2025)

Joka, właśc. Michał Marten (ur. 12 maja 1977, zm. 4 maja 2025) – polski raper i autor tekstów, znany przede wszystkim z występów w zespole Kaliber 44. Udzielał się również w krótkotrwałym zespole Czarne Złoto i kolektywie Baku Baku Skład. Laureat Fryderyka[4]. Starszy brat AbradAba. Współpracował z takimi wykonawcami, jak HST, Miuosh, Jajonasz, Pih, L.U.C., Jimek, Bisz, Buka, Promoe, Ńemy, WSZ, CNE, Bolec, Wzgórze Ya-Pa 3, Molesta Ewenement, Thinkadelic, Fokus, Pokahontaz, DJ 600V czy Skorup. W 2011 roku Marten znalazł się na 26. miejscu listy 30 najlepszych polskich raperów według magazynu Machina[5]. Rok później znalazł się na 5. miejscu analogicznej listy opublikowanej przez serwis PorcysW szczytowym okresie działalności artystycznej przypadającym na lata 1996–2000, Marten nagrał wraz z formacją Kaliber 44 trzy albumy studyjne. Pierwszy z nich Księga Tajemnicza. Prolog wydany w 1996 roku przyniósł Joce jak i pozostałym członkom tria znaczną popularność. Za sprawą wydawcy S.P. Records grupa intensywnie koncertowała poprzedzając m.in. projekt Kazika Staszewskiego – Kazik na Żywo. Pochodzący z płyty solowy utwór rapera pt. „Moja obawa (bądź a klęknę)” został wykorzystany w latach późniejszych w niezależnym filmie dramatycznym Że życie ma sens (2001), w którym znalazły się jeszcze dwa utwory zespołu Kaliber 44. W 1998 roku ukazał się drugi album formacji pt. W 63 minuty dookoła świata znacznie odbiegający stylistycznie od debiutu[7]. Popularnością w kraju cieszył się pochodzący z wydawnictwa utwór „Film” notowany na listach przebojów Polskiego Radia Szczecin i Programu Trzeciego PR. W 2000 roku ukazał się trzeci album Kaliber 44 zatytułowany 3:44. Jednym z popularniejszych utworów na płycie jest piosenka „Konfrontacje” , która szybko dotarła na listy przebojów Polskiego Radia, ustanawiając rekord obecności i na liście przebojów Radiostacji (ponad dwieście tygodni). Joka wraz z zespołem otrzymał nagrodę Fryderyka w kategorii „Album roku – rap/hip-hop” (3:44). Reedycja albumu z 2021 roku uplasowała się na 3. miejscu zestawienia OLiS[12]. Wkrótce potem Marten wyemigrował do Stanów Zjednoczonych, gdzie spędził blisko trzy lata. 26 stycznia 2002 r. Michał w Katowicach ożenił się z Karoliną Piszczek, plastyczką i fotomodelką. W podróż ślubną udali się do Nowego Jorku i Ustronia[13]. Po powrocie do ojczyzny sporadycznie koncertował wraz z AbradAbem. Występy te w mediach były anonsowane jako koncerty zespołu Kaliber 44, jednakże według młodszego brata rapera AbradAba nie stanowiły jednak o jego reaktywacji[14]. Wystąpił także na wydanym w 2005 roku drugim albumie brata – AbradAba pt. Emisja spalin (2005) oraz niemal pięć lat później na albumie Lukatricks pt. Czarne złoto (2010). W 2012 roku Joka ponownie wystąpił gościnnie na płycie AbradAba zatytułowanej ExtraVertik. Zwrotki rapera znalazły się w utworze „Moje demony”[17]. Natomiast pod koniec roku ukazał się album katowickiego rapera Miuosha – Prosto przed siebie z utworem „Reprezent” nagrany z udziałem Joki[18]. Rok później raper wziął udział w reaktywacji składu Kaliber 44[19]. Pierwszy występ zespołu odbył się na Open'er Festival, gdzie trio wystąpiło z udziałem instrumentalistów, tzw. „żywym zespołem”[19]. Równolegle działalność wznowił koncertowy skład towarzyszący K44 – Baku Baku Skład[20]. Zespół wydał swoją czwartą studyjną płytę 2 marca 2016 roku. Płyta okazała się bestsellerem zajmując 1. miejsca na liście OLiS[21], uzyskując tym samym status płyty platynowej. 4 maja 2025 AbradAb poinformował w mediach społecznościowych o śmierci Joki

Komentarze